ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ: από τις κορυφώσεις...
Του Διαμαντή Μπασαντή   Σκίτσο του σπουδαίου σκιτσογράφου Στάθη (Σταυρόπουλου). Φιλική συνεισφορά στον συγγραφέα για το βιβλίο "Ο Ημερήσιος Τύπος - από τον 18ο στον 21ο αιώνα"  Αυτές τις μέρες της κρίσης και της περισυλλογής, καθώς ξεκινά ένας νέος και πιο δύσκολος χειμώνας καθίσαμε και αναλογιστήκαμε το χθες και το σήμερα. Τις διαδρομές που διαγράφηκαν. Και καταγράψαμε σε ένα κείμενο αναφορά - για όσους ενδιαφέρονται - την κρίσιμη διαδρομή από τον έντυπο στον ηλεκτρονικό Τύπο.
Φάροι: μια διαδρομή στον πολιτ...
Του ΔΙΑΜΑΝΤΗ ΜΠΑΣΑΝΤΗ (α) ΣΤΟ ΑΝΑΤΟΛΙΚΟ ΑΚΡΟ Ο ΦΑΡΟΣ ΤΗΣ ΓΡΙΑΣ  Ξεκινήσαμε πρωί για μια πολύωρη διαδρομή γύρω από την Βόρεια Άνδρο με το πρόγραμμα LIFE της Άνδρου. Σκοπός ο καθαρισμός φωλιάς μεσογειακής φώκιας στο νησάκι Μαντήλι του Κάβο Ντόρου, στην Εύβοια. Από το μονοήμερο αυτό ταξίδι θα παρουσιάσουμε μερικές γοητευτικές στιγμές και μερικές γοητευτικότερες γωνιές της Άνδρου και του Κάβο Ντόρου. Ξεκινάμε σήμερα με την παρουσίαση των φάρων που ζώνουν την Άνδρο και βοηθούν την ναυσιπλοΐα γύρω από το νησί και τον Κάβο Ντόρο. Πρώτη αναφορά ο φάρος της Γριάς, στην κορυφή ενός μεγάλου βραχώδους ακρωτηρίου μετά τα Άχλα...
Ο Θεοδωράκης και ο Χατζιδάκις ...
(Μικρό αφιέρωμα και φόρος τιμής η σημερινή αναδημοσίευση παλαιότερης ανάρτησης μας στον μέγιστο Μίκη Θεοδωράκη που έφυγε από την ζωή σήμερα 2 Σεπτεμβρίου 2021 σε ηλικία 96 ετών. Η μελέτη αναφέρεται στους δύο μεγάλους του ελληνικού πολιτισμού κιέχειτίτλο "Η ΠΟΙΗΣΗ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ". Είναι του συγγραφέα/επικοινωνιολόγου Διαμαντή Μπασαντή και παρουσιάζει το έργο και την προσφορά του ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ και του ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ, δύο από τις μεγαλύτερες και ιστορικές και πολιτιστικές προσωπικότητες της νεώτερης Ελλάδας. Το βιβλίο για τους δύο μεγάλους θεμελιωτές του ελληνικού μουσικού πολιτισμού της Ελλάδας παρουσιάστηκε από τον Σύλλογο Φίλων Μουσικής της Ραφήνας το φθινόπωρο του 2019. Η μελέτη εκπονήθηκε και παρουσιάστηκε μετά από πρόσκληση στον συγγραφέα της στο πανεπιστημίο Λομονόσοφ της Μόσχας στο 2ο Συνέδριο Ελληνικού Πολιτισμού τον Απρίλιο του 2013 - ΕΝ ΑΝΔΡΩ)
Φιλαρμονική Άνδρου: μια μοναδι...
Του ΔΙΑΜΑΝΤΗ ΜΠΑΣΑΝΤΗ Η Φιλαρμονική της Άνδρου ξεκινά το 1909 όταν η αστική κοινωνία της Άνδρου ανερχόταν ταχύτατα και η ναυτιλία στήριζε οικονομικά το νησί. Ιδρυτές οι μεγάλες ναυτικές οικογένειες των Εμπειρίκων, Καρυστιανάκιδων, Γουλανδρήδων, Καΐρηδων, Δερτούζων κλπ. Αλλά και τα μεγάλα πνευματικά ονόματα του νησιού όπως οι Πασχάληδες. Συνεργάτης σε όλα ο Λ. Καραουλάνης, ο πρώτος τυπογράφος της Άνδρου. Μεταπολεμικά στήριγμά της Φιλαρμονικής υπήρξε ο Δήμος Άνδρου και ο σπουδαίος δήμαρχος Άνδρου Μιχάλης Πολέμης (1956-1960). Η Φιλαρμονική έσβησε το 2005 εγκαταλειμένη. Και ξεκίνησε πάλι το 2008 από τον Μιχάλη Στρατή υπό την σκέπη του Μουσικού Συλλόγου Άνδρου έχοντας συμμετάσχει μέχρι σήμερα στις καλύτερες στιγμές της Άνδρου ... Το 1909 ιδρύεται στην Άνδρο από μια ομάδα ευκατάστατων αστών που έχουν σχέση με τη ναυτιλία η Φιλαρμονική Άνδρου. Μια από τις πρώτες Φιλαρμονικές στην ανερχόμενη αστική Ελλάδα. Στους ιδρυτές επιφανή μέλη των ναυτικών οικογενειών των Εμπειρίκων, των Καρυστιανάκιδων, των Δερτούζων, των Γουλανδρήδων, των Καΐρηδων κλπ. Μέγας χορηγός ο Γεώργιος Κ. Εμπειρίκος. Το πρώτο δημοτικό συμβούλιο απαρτίζουν οι  Γεώργιος Λ. Καρυστινάκης, Νικόλαος Κ.’Εμπειρικος, Λεωνίδας Ν. Κονδύλης, Νικόλαος Α. Καΐρης και Νικόλαος I. Δαπόντες. Ένας ακόμα σημαντικός αστικός θεσμός στα πλαίσια της ανερχόμενης αστικής Άνδρου, που συγκροτείται γύρω από τη ναυτιλία της Χώρας.  Η αστική εποχή της Άνδρου έχει ξεκινήσει στα τέλη του 19ου αιώνα. Είναι η εποχή που η Άνδρος περνά από τα ιστιοφόρα στα ατμόπλοια με πρωτοπόρους τους Εμπειρίκους. Σε αυτή την εποχή δημιουργούνται μια σειρά αστικοί θεσμοί και εισάγονται στο νησί και αρκετοί αστικοί νεωτερισμοί. Το Καταστατικό της Φιλαρμονικής Άνδρου, που έφτασε στα χέρια μας από τον ιδρυτή της πιο πρόσφατης Φιλαρμονικής Άνδρου Μιχάλη Στρατή το 2008 περιγράφει με τον τρόπο του ανάγλυφα την εποχή. Τι μας λένε οι παραπάνω δημοσιευθείσες σελίδες του πρώτου καταστατικού της Άνδρου; Πως μια ομάδα επιφανών και ευκατάστατων Ανδριωτών αναλαμβάνουν την πρωτοβουλία και ιδρύουν Φιλαρμονική με σκοπό την μουσική παρουσία και την μουσική παιδεία μέσω της οργάνωσης "μουσικού Θιάσου"! Αν δούμε τι γίνεται γύρω στα άλλα νησιά ή ακόμα και στην Αθήνα τότε διαπιστώνουμε πως η Άνδρος βρίσκεται στην πρωτοπορία της εποχής της. Ξεφυλλίζοντας το Καταστατικό βλέπουμε πως ο τυπογράφος Λουρέτζος Καραουλάνης, αναλαμβάνει το 1909 να τυπώσει στο τυπογραφείο στην Χώρα το πρώτο καταστατικό με τα ιδρυτικά μέλη. Από αυτό μπορούμε να αντλήσουμε ενδιαφέρουσες πληροφορίες για την συγκρότηση της αστικής κοινωνίας της Άνδρου πριν 110 χρόνια.  Ενδιαφέρον έχει να σταθούμε και στην οικονομική αυτοδυναμία της πρώτης Φιλαρμονικής της Άνδρου. ΣΤΗΡΙΖΕΤΑΙ ΕΞ ΟΛΟΚΛΗΡΟΥ ΣΕ ΙΔΙΩΤΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ. Η αστική κοινωνία και η μουσική παιδεία οργανώνεται γύρω από την ιδιωτική πρωτοβουλία. Η μόνη κρατική συνεισφορά είναι ο χώρος που συνέρχονται οι παράγοντες του τόπου και είναι το Δημαρχείο της Άνδρου. Από τα παραπάνω είναι εμφανές πως υπάρχουν χρήματα από τη ναυτιλία. Όμως συνάμα υπάρχει πρωτοβουλία, ιδέες, πατριωτισμός και οργάνωση. Όλα αυτά μαζί συμπαρασύρουν ολόκληρη την κοινωνία σε άνοδο. Η παράθεση των ονομάτων λίγο πιο κάτω όλων αυτών που συγκρότησαν την πρώτη φιλαρμονική και οργάνωσαν την πρώτη μουσική παιδεία στο νησί αποτελεί φόρο τιμής σε εκείνους που ταξίδεψαν, εμπορεύτηκαν και ονειρεύτηκαν κάτι περισσότερο για την πατρίδα τους. Για το νησί τους. Και το έφτιαξαν.  Με την δημιουργία της πρώτης φιλαρμονικής στο νησί εξαπλώθηκαν άλλες εικόνες και άλλα ακούσματα στο νησί. Και σταδιακά άπλωσαν και πέρα από τους αρχικούς δημιουργούς τους. Κάθε κύτταρο πολιτισμού προσθέτει κάτι στην κοινωνία. Και η πρώτη φιλαρμονική και η μουσική παιδεία που άπλωσε άφησε σπόρους όπως θα δούμε στη συνέχεια. Η Φιλαρμονική μεταπολεμικά Η μεταπολεμική Φιλαρμονική της Άνδρου (φωτ. Αντώνης Διαβατίδης). Η πρώτη Φιλαρμονική της Άνδρου άκμασε τα χρόνια της μεγάλης αστικής ανάπτυξης της Άνδρου που διάρκεσε μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 1930. Ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος άλλαξε και τον ρου της Άνδρου. Μετά τον πόλεμο όπως αναφέρουν παλαιότεροι συστηματική προσπάθεια αναβάθμισης της έγινε κατά την τετραετία της δημιουργικής τετραετίας του δημάρχου Μιχάλη Πολέμη (1956-1960).  Άλλη μια φωτογραφία από την Φιλαρμονική της Άνδρου στα τέλη της δεκαετίας του 1950 (φωτ. Αντώνης Διαβατίδης). Όπως θυμούνται οι παλαιότεροι η Φιλαρμονική την εποχή του δημάρχου Μιχάλη Πολέμη είχε μεγάλη δραστηριότητα και συνέχισε σε αυτό τον ρυθμό και αργότερα δημιουργώντας μια συνέχεια στην μουσική παιδεία του νησιού και αφήνοντας βαθιές μνήμες για πολλά και δημιουργικά χρόνια.  Η Φιλαρμονική της Άνδρου το 1958 κατά την συμμετοχή της στη Ναυτική Εβδομάδα (φωτ. Αντώνης Διαβατίδης). Η δημοτική Φιλαρμονική διανύει μια μεγάλη χρονικά περίοδο και φτάνει μέχρι το 2005. Τότε παραμελημένη εντελώς από τον Δήμο Άνδρου διαλύεται από τον τότε δήμαρχο Μ. Βάμβουκα! Ο τότε πρόεδρος του Μουσικού Συλλόγου Άνδρου Μιχάλης Στρατής παίρνει την πρωτοβουλία το 2008 και ξεκινά την σημερινή Φιλαρμονική με ιδιωτική στήριξη. Έκτοτε η Φιλαρμονική έχει σημαντική δραστηριότητα. Η σημερινή Φιλαρμονική σε εθνική εορτή το 2016 (φωτ. Εν Άνδρω). Η Φιλαρμονική της Άνδρου έχει πλέον σήμερα αξιόλογη παρουσία τόσο στα μεγάλα γεγονότα και τις εθνικές και θρησκευτικές επετείους όσο και στα καλλιτεχνικά δρώμενα του νησιού μας. Συνεισφέρει με τον τρόπο της στην εξάπλωση της μουσικής παιδείας, στην καθημερινή αισθητική καλλιέργεια, στην συγκινησιακή φόρτιση όλων των μεγάλων γεγονότων της Άνδρου. Παρακάτω παραθέτουμε δύο φωτογραφίες από σημαντικές μουσικές παραστάσεις στις οποίες συμμετείχε (το 2015 & το 2017) με σημαντικούς καλλιτέχνες που έδωσαν παραστάσεις στο νέο ανοιχτό θέατρο Άνδρου.  Η σημερινή Φιλαρμονική σε μεγάλη παράσταση αφιερωμένη στο Νίνο Ρότα του 1ου Φεστιβάλ Άνδρου - Καλοκαίρι 2015 (φωτ. Εν Άνδρω). Η σημερινή Φιλαρμονική σε μουσική παράσταση με τον Διονύση Σαββόπουλο το 2017 (φωτ. Εν Άνδρω). ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Για την ιστορία της Φιλαρμονικής το Εν Άνδρω και ο διαχειριστής του θα επανέλθουν και πάλι. Η παραπάνω σύντομη επισκόπηση των σταθμών της Φιλαρμονικής Άνδρου εντάσσεται στα πλαίσια των ιστορικών διαδρομών του Εν Άνδρω στην ιστορία της αστικής Άνδρου. Όπως είναι γνωστό στους τακτικούς αναγνώστες μας το Εν Άνδρω και ο διαχειριστής του έχουν ήδη επεξεργαστεί και δημοσιεύσει μέχρι σήμερα σύντομες ανασκοπήσεις για αστικούς κοινωνικούς θεσμούς στους οποίους η Άνδρος βρέθηκε στην πρωτοπορία. Θυμίζουμε την ιστορία της "Λέσχης Ανδρίων" (2018), την ιστορία του Ανδριακού Ο.Φ. (2012) και την ιστορία του Ναυτικού Ομίλου Άνδρου (2013). Στοιχεία για την ιστορία και την αστική κοινωνία της Άνδρου έχουμε αναφέρει πολλά στα βιβλία μας: "Η Άνδρος μέσα στον Χρόνο" (2012 & 2015). "Η Μονή Παναχράντου στο διάβα των αιώνων" (2014), "Εν Άνδρω - το νησί της ναυτοσύνης" (2014), "Η Άνδρος του Πολιτισμού" (2016). 
VW 1938-2022 - Το "σκαθάρι" κα...
Του Διαμαντή Μπασαντή   Το υπ' αριθμό 1.000.000 "σκαθάρι". Βγήκε από το εργοστάσιο το 1955. Μουσείο VW Βόλσφμπουργκ (φωτο: Δ. Μπασαντής). (Η ιστορία της Φολκσβάγκεν πρωτοδημοσιεύτηκε την άνοιξη του 1991 στο περιοδικό ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ μετά από πρόσκληση και ταξίδι του  Δ. Μπασαντή στο Βόλφσμπουργκ, έδρα της VW, στην τότε Δυτική Γερμανία. Αναδημοσιεύεται εδώ ως ιστορική αναφορά σε μια από τις πιο διαδομένες μάρκες αυτοκινήτων στον κόσμο. Μια ιστορία που ξεκινά από τον Φερδινάνδο Πόρσε και τον Αδόλφο Χίτλερ το 1938! Από τότε μέχρι σήμερα η VW είναι στενά συνδεδεμένη με όλες τις μεγάλες πολιτικές και οικονομικές στιγμές της Γερμανικής Ιστορίας. Παρουσιάζουμε λοιπόν στο "εν Άνδρω" στιγμές της μοναδικής ιστορικής διαδρομής μιας αυτοκινητοβιομηχανίας που έγινε συνώνυμο της Γερμανίας επί 84 χρόνια.) Όλα ξεκίνησαν το 1938 στο Βόλφσμπουργκ, μια μικρή κωμόπολη λίγα χιλιόμετρα από την πόλη του Μπραουνσβάικ. Την μικρή αυτή πόλη επέλεξε ο Αδόλφος Χίτλερ και στις 26 Μαΐου 1938 έθεσε ο ίδιος τον θεμέλιο λίθο του πρώτου εργοστασίου της Φολκσβάγκεν (του «λαϊκού αυτοκινήτου» στα γερμανικά).
Τα καράβια της ζωής μου...
Του Διαμαντή Μπασαντή Το Έλενα Π. στην Άνδρο (Φωτο Άνδρος) Παράξενο. Η πρώτη εικόνα αποτυπωμένη στη μνήμη από τον πατέρα μου είναι στην ηλικία των τεσσεράμισι χρόνων. Περπατούσαμε κάτω από τα μεγάλα κυπαρίσσια ξημερώματα στα Λειβάδια. Πηγαίναμε στη Χώρα. Με κρατούσε από το χέρι. Δεν θυμάμαι πολλά από εκείνο το ταξίδι. Θυμάμαι πως στο Γαύριο δεν είχε καράβι και μπήκαμε σ’ ένα καΐκι. Πριν φύγουμε αγοράσαμε ένα μεγάλο φαγκρί! Το είχε ένας ψαράς αγκιστρωμένο ζωντανό μέσα στο νερό. Το σέρναμε με την πετονιά ως τη Ραφήνα. Ακόμα θυμάμαι πως το ταξίδι εκείνο διάρκεσε  5½  ώρες…